با انتشار کتاب «گنجینه ضربالمثلهای دری بهدینی» از سوی مرکز دایرهالمعارف بزرگ اسلامی، یکی از گویشهای کمتر ثبتشده زرتشتیان ایران در قالب یک پژوهش دانشگاهی مستند شد؛ اثری که علاوه بر ارزش زبانی و مردمشناختی، نشاندهنده نقش نهادهای علمی کشور در حفظ و بازنمایی میراث فرهنگی اقلیتهای دینی است.
در ادامه طرحهای پژوهشی ارزشمند برای حفظ و احیای میراث فرهنگی اقلیتهای دینی در ایران، کتاب «گنجینه ضربالمثلهای دری بهدینی» تألیف دکتر آزاده پشوتنیزاده، پژوهشگر زرتشتی، توسط مرکز دایرهالمعارف بزرگ اسلامی منتشر شد.
این اثر تحقیقی در ۳۲۰ صفحه و با شمارگان ۲۰۰ نسخه، به بررسی ضربالمثلهای گویش «دری بهدینی» که توسط زرتشتیان ایران تکلم میشود، پرداخته و گامی مهم در ثبت بخشی از فرهنگ شفاهی کهن ایران محسوب میشود.
دکتر پشوتنیزاده در پیشگفتار کتاب تأکید کرده است: «فرهنگ و ادبیات شفاهی زرتشتیان بخش غیرقابل تفکیک از فرهنگ ایران به شمار میرود که باید ثبت و ضبط گردد.» این پژوهش، با مقایسه تطبیقی ضربالمثلهای دری بهدینی و فارسی، وجوه اشتراک و افتراق این دو حوزه زبانی-فرهنگی را روشن میسازد.
دکتر کاظم موسوی بجنوردی، رئیس مرکز دایرهالمعارف بزرگ اسلامی، نیز در یادداشت خود بر این کتاب آورده است: «در پهنه ایران و در میان ایرانیان، ارزشهای زبانی و ادبی بهدینان اهمیت خاص دارد و جستوجو و تحقیق در آن میتواند فرهنگ ایران را از ادوار باستانی حکایت کند…»
این انتشار، بهویژه در پی انتشار کتاب مشابه «یک هزار و یک زبانزد(مثل) به گویش دری زرتشتی» اثر مهوش نامداریان در ماههای گذشته، نشاندهنده توجه نهادهای علمی و فرهنگی ایران به حفظ و اشاعه میراث متنوع قومی و دینی در چارچوب وحدت ملی است.
این رخداد فرهنگی، پاسخی محکم به ادعاهای بیاساس شبکههای معاند خارجنشین است که سعی در نمایش فضای محدودیت برای فعالیتهای فرهنگی اقلیتها در ایران دارند. واقعیت آن است که در ایران، اقلیتهای دینی رسمی نه تنها در انجام مراسم دینی آزادند، بلکه با پشتیبانی نهادهای پژوهشی معتبر کشور، در ثبت، پژوهش و نشر آثار منحصر به فرد فرهنگی و دینی خود نیز فعال و موفق هستند. انتشار این قبیل کتب تخصصی، گواهی بر غنای فرهنگی، تابآوری و همزیستی ادیان در ایران است.
